PMP Và Những Điều Bạn Cần Biết
PMP không chỉ là chứng chỉ, đó là sự thay đổi tư duy quản lý dự án
Thời điểm này của năm trước mình đã là một Project Manager với hơn 5 năm kinh nghiệm, nhìn chung thì việc quản lý dự án của mình khá ổn và không gặp quá nhiều khó khăn. Nhưng là một Project Manager trong lĩnh vực phần mềm, mình luôn muốn tìm cách nâng cao năng lực quản lý dự án để hỗ trợ cho các dự án sau này và quyết định tìm hiểu và thi chứng chỉ PMP (Project Management Professional) bắt đầu.
Bài viết này dành cho những ai đang cân nhắc thi PMP, đặc biệt là những người quản lý dự án muốn chinh phục thử thách này. Mình sẽ chia sẻ toàn bộ hành trình, từ cách học, kinh nghiệm thi đến những bài học quý giá mà tôi rút ra.
PMP là gì và vì sao nó quan trọng?
PMP (Project Management Professional) là chứng chỉ quản lý dự án được công nhận toàn cầu, do PMI (Project Management Institute) cấp. Đây là chứng chỉ lý tưởng cho các chuyên gia quản lý dự án, giúp chuẩn hóa kiến thức và kỹ năng theo các chuẩn mực quốc tế trong lĩnh vực này.
Lợi ích khi có được chứng chỉ này là vô cùng lớn, có thể kể đến đầu tiên là cơ hội mở rộng nghề nghiệp, gần như ở các vị trí PM hiện nay các công ty đều ưu tiên tuyển dụng người có PMP, có nó đồng nghĩa với việc bạn sẽ dễ dàng được ưu tiên hơn so với những người khác. Thứ hai, PMP giúp bạn hiểu rõ hơn về quy trình quản lý dự án, từ khởi tạo, lập kế hoạch, thực thi cho đến giám sát và kết thúc dự án. Cuối cùng là tăng cường khả năng thích nghi với các dự án phức tạp, không chỉ trong mô hình truyền thống Waterfall mà còn ở các dự án Hybrid và Agile.
Hiện nay, tính đến hết 12/2024 hiện có 1.577.689 người đang sở hữu tấm bằng PMP này trên toàn thế giới. Việt Nam thì theo mình biết, tính cho đến hiện nay đã có hơn 5.000 người sở hữu và mình may mắn đạt chứng chỉ này vào tháng 11/2024. Có thể thấy sức hút của tấm bằng này lớn đến cỡ nào và giá trị nó mang lại hoàn toàn không nhỏ.
Những điều bạn cần biết liên quan tới kỳ thi
Để chuẩn bị tốt cho kỳ thi, bạn cần hiểu rõ cấu trúc đề thi, nội dung và những quy trình cần thiết. Đây là một số thông tin quan trọng bạn cần lưu ý:
Về cấu trúc bài thi PMP
Kỳ thi PMP gồm 180 câu hỏi trong 230 phút (3 giờ 50 phút), chia thành ba phần với 2 lần nghỉ 10 phút.
Dạng câu hỏi: Chủ yếu là các câu hỏi tình huống thực tế. Bạn sẽ gặp nhiều câu hỏi phân tích tình huống và đưa ra quyết định quản lý phù hợp. Theo kinh nghiệm cá nhân mình câu hỏi PMP sẽ không phải dạng đúng và sai, mà sẽ có thể có từ 2-3 đáp án đúng nhưng chỉ có 1 đáp án phù hợp nhất và bạn cần tìm ra nó.
Cách tính điểm: Không có thang điểm cố định. Kết quả dựa trên tỷ lệ trả lời đúng so với độ khó của câu hỏi. Mình có nghe nói cách tính điểm của PMI khá thú vị, một câu hỏi sẽ có 1 đáp án full điểm và 1 đáp án có thể 50% số điểm và nếu bạn chọn đúng đáp án phù hợp nhất thì sẽ trọn điểm còn đáp án gần đúng thì có thể sẽ được ít hơn. Và kết quả này sẽ dựa trên tần suất lựa chọn của tất cả người thi, có thể sau này đáp án gần đúng lại được chọn nhiều hơn và được chuyển thành đáp án đúng (Cái này nghe tham khảo thôi nhé, mình cũng chỉ nghe lại từ các anh chị thi trước).
Nội dung thi PMP
Bài thi hiện nay có sự kết hợp giữa Predictive (Waterfall), Agile, và Hybrid. Nội dung được chia thành ba lĩnh vực chính:
People (42%) – Quản lý đội ngũ và giao tiếp với các bên liên quan.
Process (50%) – Lập kế hoạch, thực thi, kiểm soát và hoàn thành dự án.
Business Environment (8%) – Hiểu bối cảnh doanh nghiệp và chiến lược dự án.
Lưu ý: Phần Agile chiếm khoảng 50% câu hỏi, vì vậy bạn cần trang bị kiến thức về Scrum, Kanban và các phương pháp Agile.
Điều kiện thi PMP
Bạn cần thỏa mãn hai yêu cầu quan trọng:
Kinh nghiệm quản lý dự án: Ít nhất 36 tháng (3 năm) tham gia trực tiếp vào các dự án.
35 PDU (Professional Development Units): Đây là các giờ học về quản lý dự án, có thể tích lũy qua các khóa học online hoặc tại trung tâm. Phần dưới mình sẽ chia sẻ cách lấy 35 PDUs này.
Quy trình và đăng ký thi
Bước 1: Tạo tài khoản trên trang pmi.org và điền form đăng ký. Bạn sẽ cần cung cấp thông tin về kinh nghiệm làm việc, học tập.
Bước 2: Sau khi form được duyệt, bạn cần đóng phí thi:
PMI Member: $284 (Gần như 100% sẽ chọn cái này, cộng thêm PMI member khoảng $100 thì tất cả tổng sẽ tầm $384, vẫn rẻ hơn so với non-member).
Non-Member: $575
Bước 3: Lên lịch thi trực tuyến (online) hoặc trực tiếp tại trung tâm (offline).
Thi online hay offline?
Thi online:
Tiện lợi, có thể thi ở bất cứ đâu.
Yêu cầu kiểm tra kỹ thuật nghiêm ngặt (webcam, microphone, không gian thi).
Cần đường truyền internet ổn định.
Thi offline tại trung tâm Pearson VUE:
Môi trường thi chuyên nghiệp, giảm rủi ro kỹ thuật.
Phù hợp với những bạn muốn trải nghiệm thi trực tiếp để tập trung cao hơn.
Mình thì thi online, mình nhớ lúc mình book lịch là hôm thứ 4 và mình thi hôm thứ 6 trong tuần đó luôn, online khá tiện nhưng đổi lại thì cũng có rủi ro về đường truyền nếu không ổn định thì có thể bị dừng bài thi. Còn thi offline theo mình thì phải book lịch trước 1 tháng trước khi thi, khoảng thời gian schedule khá dài.
Phía trên là những điều bạn cần biết về kỳ thi PMP, nếu muốn xem chi tiết hãy vào link trực tiếp của PMP cho chính xác nhé, vì có thể khi bạn đọc bài viết này thì PMI đã cập nhật một số thông tin mới.
Hành trình chinh phục PMP
Giai đoạn đầu tiên, cũng khá quan trọng đó là cần xác định bản thân mình đang ở đâu để lựa chọn chiến lược ôn luyện một cách hợp lý nhất. Để dễ hiểu mình sẽ tạm chia làm hai nhóm:
Nhóm người mới bắt đầu có dưới 3 năm kinh nghiệm trong lĩnh vực quản lý dự án.
Người đã tìm hiểu về PMP và đã có trên 3 năm kinh nghiệm trong lĩnh vực này.
Theo yêu cầu của kỳ thi PMP, bạn cần có ít nhất 36 tháng kinh nghiệm quản lý dự án. Vì vậy, đối với những bạn mới, việc tích lũy kinh nghiệm thực tế là rất quan trọng. Điều này giúp bạn dễ dàng liên hệ giữa lý thuyết và thực tiễn, từ đó có góc nhìn đa chiều và hiểu rõ hơn về các khái niệm trong Project Management.
Chiến lược học tập và tài liệu cho từng nhóm
Nhóm 1: Người mới bắt đầu (dưới 3 năm kinh nghiệm)
Lời khuyên của mình dành cho các bạn mới là bắt đầu từ những khái niệm cơ bản. Quyển sách mình khuyên đọc đầu tiên là Head First PMP. Đây là cuốn sách nhẹ nhàng, dễ hiểu, kết hợp hình ảnh và nội dung thực tế về Project Management. Nó giúp bạn xây dựng nền tảng tốt mà không quá nặng về lý thuyết. Link sách mình sẽ share bên dưới nhé.
Kết hợp việc đọc sách, bạn nên:
Tìm đọc các bài viết và blog chia sẻ kinh nghiệm quản lý dự án.
Xây dựng nền tảng kiến thức về các khái niệm như Waterfall, Agile, Risk Management, và Stakeholder Engagement.
Nhóm 2: Người có hơn 3 năm kinh nghiệm
Nếu bạn thuộc nhóm này, bạn có thể bỏ qua sách Head First PMP và tập trung ngay vào việc ôn thi. Ở đây có hai hướng để bạn lựa chọn:
1. Tự học và ôn thi
2. Đăng ký trung tâm ôn luyện PMP
Mỗi hướng đều có ưu và nhược điểm, mình sẽ phân tích chi tiết từng cái nhé.
Tự học và ôn thi
Ưu điểm:
Tiết kiệm chi phí.
Phù hợp với những bạn có tính kỷ luật cao và đã quen với việc tự học.
Lộ trình ôn luyện tự học gợi ý:
Xây dựng chiến lược học tập từ 4-6 tháng: Xác định rõ những gì cần học mỗi tuần, tập trung vào các knowledge areas và process groups.
Tìm một khóa học online để tích lũy 35 PDU (giá khoảng tầm 400 nghìn, các bạn có thể đăng ký khoá trên Udemy nhé, nhớ tìm khoá nào sẽ cấp chứng chỉ 35 PDUs này nhé). Khóa học này giúp bạn hoàn thiện kiến thức và là điều kiện cần để submit form thi PMP.
Tạo tài khoản PMI và submit form: Bạn cần điền thông tin kinh nghiệm làm việc và khóa học PDU. Nếu cần, mình có thể hỗ trợ review form giúp các bạn.
Đóng tiền thi và schedule lịch thi luôn: Điều này giúp bạn có quyết tâm và động lực học tập.
Luyện đề: Mình khuyên các bạn mua bộ đề PMI Study Hall, vì đây là bộ đề sát với bài thi thật nhất, có khoảng 5 bài full test để bạn luyện tập thoải mái.
Điều quan trọng khi luyện đề là:
Review câu sai và phân tích kỹ để fill gap kiến thức.
Xây dựng mindset đúng trong việc trả lời câu hỏi tình huống.
Nhược điểm của tự học:
Tốn nhiều thời gian, đặc biệt với những người đã đi làm full-time như mình.
Bạn cần có tính kỷ luật cao và quản lý thời gian thật tốt.
Dễ gặp khó khăn trong việc submit form hoặc bị audit.
Ôn luyện tại trung tâm
Mình đã chọn cách này và thấy khá hiệu quả. Chỉ mất 3 tháng ôn luyện thay vì 6 tháng tự học.
Ưu điểm:
Giải quyết hầu hết nhược điểm của việc tự học.
Được nghe giảng chi tiết, giải thích cặn kẽ từng phần. Điều này rất giá trị vì các khóa học online thường chỉ cung cấp kiến thức cơ bản, ít mở rộng.
Học real-time với giảng viên: Bạn có thể hỏi thoải mái và được giải đáp, mở rộng kiến thức bằng những ví dụ thực tế tại Việt Nam.
Được hỗ trợ trong việc submit form, xử lý audit, và có mentor hỗ trợ sau khóa học.
Nhước điểm:
Chắc là về chi phí, vì bạn sẽ phải tốn khoảng hơn 10 triệu cho một khoá học PMP trong vòng tầm 15 tuần.
Ngoài ra, điều mình cảm thấy đáng giá nhất của việc lựa chọn trung tâm là mình đã build được một network khá tốt, mình có một nhóm luyện thi chung gồm các anh chị PM kinh nghiệm lâu năm trong nghề, mình được học hỏi rất nhiều kinh nghiệm từ các anh chị.
Ngoài ra, thầy mình cũng là một trong những giáo viên rất có tâm, chia sẻ rất nhiều kinh nghiệm dự án thực tế, từ đó giúp mình có thêm kiến thức lẫn kinh nghiệm trong quản lý dự án thực tế.
Và cuối cùng, điều đáng giá nhất là năm nay mình được join vào PMI Chapter Vietnam là cộng đồng các anh chị quản lý dự án lớn nhất Việt Nam, mình còn đang đảm nhiệm vai trò Leader cho team Talent trong nhiệm kỳ 2024 - 2026. Có thể nói đây là một trong những trải nghiệm đáng giá nhất của mình.
Đợt rồi mình học ở Atoha, nếu bạn có nhu cầu học online mình nghĩ Atoha sẽ là lựa chọn phù hợp nhất, nếu bạn đăng ký thì hãy liên hệ với Atoha, đồng thời báo thông tin là mình (Đoàn Minh Hoà - Khoá PMPONLINE 41) sẽ được discount ấy.
Tài liệu PMP cho kỳ thi
Dưới đây là những quyển sách và tài liệu mình khuyên các bạn nên tham khảo:
Head First PMP: Dành cho người mới, giúp xây dựng nền tảng kiến thức dễ dàng.
PMBOK Guide (7th Edition): Tài liệu chính thức từ PMI, giống như từ điển để tra cứu khi học. Trong năm nay, mình thấy sắp public 8th Edition, nếu có mình sẽ update thêm thông tin.
Agile Practice Guide: Hiểu rõ hơn về Agile, chiếm 40-60% câu hỏi trong kỳ thi.
PMI Study Hall: Bộ đề luyện thi sát với đề thi thực tế nhất.
Rita Mulcahy’s PMP Exam Prep: Luyện đề kết hợp giải thích lý thuyết rất chi tiết.
Link download mình để đây nhé!
Kết luận
Thi PMP là một hành trình đầy thử thách nhưng hoàn toàn xứng đáng. Nó không chỉ giúp bạn có thêm kiến thức mà còn thay đổi cách bạn quản lý dự án và đưa ra quyết định. Dù chọn tự học hay học tại trung tâm, điều quan trọng là bạn cần có kế hoạch rõ ràng và giữ vững quyết tâm.
Nếu bạn có bất kỳ câu hỏi nào về PMP, hãy để lại bình luận. Song song với series về Product, mình cũng sẽ chia sẻ về các bài viết về Project Management và PMP nhé.
Cảm ơn anh đã chia sẻ rất chi tiết về PMP trong bối cảnh có ít thông tin liên quan,
em muốn hỏi về điều kiện làm việc 3 năm, không biết họ có yêu cầu công ty phải là big name và các dự án mình tham gia cần có chứng từ đặc biệt gì không ạ? em cảm ơn!